คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 3722/2525

บุคคลที่อาจยื่นคำร้องต่อศาลขอให้ศาลสั่งตามพระราชบัญญัติล้มละลายฯ มาตรา 146 ได้ จะต้องเป็นบุคคลล้มละลาย เจ้าหนี้ หรือบุคคลที่ได้รับความเสียหายโดยการกระทำหรือคำวินิจฉัยของเจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์ ในกรณีนี้ผู้ที่หากจะได้รับความเสียหายก็คือบริษัทลูกหนี้ (จำเลย) ผู้ร้องเป็นเพียงผู้ถือหุ้นของบริษัทลูกหนี้ (จำเลย) ไม่มีอำนาจกระทำการใด ๆ แทนบริษัทลูกหนี้ (จำเลย) นอกจากจะมีกฎหมายให้อำนาจผู้ถือหุ้นไว้ดังเช่นมาตรา 1169 แห่งประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ ดังนั้นผู้ร้องจึงไม่มีอำนาจยื่นคำร้องในกรณีนี้ได้ กฎหมายล้มละลายเป็นกฎหมายเกี่ยวกับความสงบเรียบร้อยของประชาชนแม้เจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์จะมิได้ยกความข้อนี้ขึ้นคัดค้านศาลก็มีอำนาจยกขึ้นวินิจฉัยได้

กรณีสืบเนื่องมาจากศาลพิพากษาให้บริษัทป๊อปผลิตภัณฑ์นม จำกัดลูกหนี้ (จำเลย) ล้มละลาย เจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์ของบริษัทลูกหนี้ (จำเลย) ประกาศขายทอดตลาดทรัพย์ของบริษัทลูกหนี้ (จำเลย) ผู้ร้องยื่นคำร้องว่าผู้ร้องเป็นกรรมการผู้ถือหุ้นบริษัทลูกหนี้ (จำเลย) ๕,๕๐๐ หุ้น มูลค่าหุ้นละ ๑,๐๐๐ บาท เรียกค่าหุ้นแล้วหุ้นละ ๘๐๐ บาท ผู้ร้องยังต้องรับผิดชอบหนี้สินของบริษัทลูกหนี้ (จำเลย) อยู่อีก ผู้ร้องมีส่วนได้เสียในการขายทอดตลาดทรัพย์โดยตรง เจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์ประกาศขายทอดตลาดทรัพย์ขัดต่อกฎหมายและตั้งราคาทรัพย์ต่ำเกินไป ระบุขนาดของทรัพย์ผิดพลาดทำให้ราคาตกต่ำขอให้ศาลสั่งให้เจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์และเจ้าหนี้ผู้เป็นโจทก์ให้ยกเลิกเพิกถอนระงับการขายทอดตลาด เจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์ของบริษัทลูกหนี้ (จำเลย) คัดค้านว่าผู้ร้องไม่ใช่เจ้าของทรัพย์ที่ประกาศขายไม่มีส่วนได้เสีย ไม่มีอำนาจร้องขอให้ระงับการขายผู้ร้องมีเจตนาประวิงการขายทอดตลาดทรัพย์ ขอให้ยกคำร้อง ศาลชั้นต้นไต่สวนแล้ว สั่งยกคำร้อง ผู้ร้องอุทธรณ์ ศาลอุทธรณ์พิพากษายืน ผู้ร้องฎีกา ศาลฎีกาวินิจฉัยว่า บุคคลที่อาจยื่นคำร้องต่อศาลขอให้สั่งตามพระราชบัญญัติล้มละลาย มาตรา ๑๔๖ ได้ จะต้องเป็นบุคคลล้มละลาย เจ้าหนี้หรือบุคคลที่ได้รับความเสียหายโดยการกระทำหรือคำวินิจฉัยของเจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์ ในกรณีนี้ผู้ที่หากจะได้รับความเสียหายก็คือบริษัทลูกหนี้ (จำเลย) ผู้ร้องเป็นเพียงผู้ถือหุ้นบริษัทลูกหนี้ (จำเลย) นอกจากจะมีกฎหมายให้อำนาจผู้ถือหุ้นไว้ดังเช่นมาตรา ๑๑๖๙ แห่งประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ ดังนั้นผู้ร้องจึงไม่มีอำนาจยื่นคำร้องในกรณีนี้ได้กฎหมายล้มละลายเป็นกฎหมายเกี่ยวกับความสงบเรียบร้อยของประชาชน แม้เจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์จะมิได้ยกความข้อนี้ขึ้นคัดค้าน ศาลก็มีอำนาจยกขึ้นวินิจฉัยได้ พิพากษายืน ดูฉบับย่อ ฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมาย คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 3722/2525 ห้างหุ้นส่วนจำกัดสยามโลหะพันธ์ โจทก์ บริษัทป๊อปผลิตภัณฑ์นม จำกัด จำเลย นายสกุล เตชะพูลผล ผู้ร้อง เจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์ของบริษัทป๊อปผลิตภัณฑ์นม จำกัด ลูกหนี้ (จำเลย) ผู้