คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 2570/2526

โจทก์ร่วมรู้ดีว่าขณะที่จำเลยออกเช็ค ธนาคารได้ปิดบัญชีของจำเลยแล้ว การรับเช็คไว้มิใช่เพื่อให้ได้รับชำระหนี้ตามเช็ค แต่รับไว้เพื่อเป็นประกันและเพื่อใช้เช็คดังกล่าวดำเนินคดีอาญาแก่จำเลยเพื่อบีบบังคับให้จำเลยชำระหนี้ จำเลยจึงไม่มีความผิดตามพระราชบัญญัติว่าด้วยความผิดอันเกิดจากการใช้เช็ค

โจทก์ฟ้องว่า จำเลยได้ออกเช็ค ๑ ฉบับสั่งจ่ายเงิน ๑๐๓,๔๓๐ บาท ให้นายโพธิ์เพื่อชำระหนี้ นายโพธิ์ได้นำเช็คดังกล่าวไปเข้าบัญชีเพื่อเรียกเก็บเงินตามเช็ค แต่ธนาคารปฏิเสธการจ่ายเงิน การกระทำของจำเลยเป็นการออกเช็คโดยเจตนาที่จะไม่ให้มีการใช้เงินตามเช็ค ขอให้ลงโทษตามพระราชบัญญัติว่าด้วยความผิดอันเกิดจากการใช้เช็ค นายโพธิ์ผู้เสียหายได้เข้าเป็นโจทก์ร่วม จำเลยให้การปฏิเสธ ศาลชั้นต้นพิพากษายกฟ้อง โจทก์ร่วมอุทธรณ์ ศาลอุทธรณ์พิพากษากลับ ว่าจำเลยมีความผิดตามพระราชบัญญัติว่าด้วยความผิดอันเกิดจากการใช้เช็ค พ.ศ. ๒๔๙๗ มาตรา ๓ ลงโทษจำคุกจำเลย จำเลยฎีกา ศาลฎีกาฟังข้อเท็จจริงว่า จำเลยออกเช็คธนาคารกสิกรไทย จำกัด สาขาบางโพ ๘ ฉบับ รวมเป็นเงิน ๑๐๖,๔๓๐ บาท ให้แก่นางประจวบ เมื่อนางประจวบนำเช็คทั้ง ๘ ฉบับเข้าบัญชีเพื่อเรียกเก็บเงิน ธนาคารปฏิเสธการจ่ายเงินโดยให้เหตุผลว่าบัญชีปิดแล้ว นางประจวบร้องทุกข์ต่อพนักงานสอบสวน จำเลยจึงขอยืมเช็คของร้อยตำรวจโทธงไทยและลงชื่อจำเลยสั่งจ่ายมอบให้นางประจวบ นางประจวบถอนคำร้องทุกข์ เช็คฉบับดังกล่าวธนาคารปฏิเสธการจ่ายเงินโดยให้เหตุผลว่าลายมือชื่อผู้สั่งจ่ายไม่เหมือนตัวอย่างที่ให้ไว้ จำเลยจึงออกเช็คหมาย จ.๓ ซึ่งเป็นเช็คธนาคารกสิกรไทย จำกัด สาขาบางโพ และธนาคารได้สั่งปิดบัญชีของจำเลยแล้วให้นางประจวบแทนเช็คฉบับเดิม นางประจวบมอบเช็คหมาย จ.๓ ให้โจทก์ร่วมซึ่งเป็นลูกพี่ลูกน้องกันและรู้เห็นความสัมพันธ์เรื่องเช็คระหว่างจำเลยกับนางประจวบมาโดยตลอดเมื่อเช็คหมาย จ.๓ ถึงกำหนดโจทก์ร่วมนำเข้าบัญชีเพื่อเรียกเก็บเงิน ธนาคารตามเช็คปฏิเสธการจ่ายเงิน โจทก์ร่วมจึงร้องทุกข์เป็นคดีนี้ แล้ววินิจฉัยต่อไปว่า นางประจวบและโจทก์ร่วมรู้ดีแล้วว่า ขณะที่จำเลยออกเช็คหมาย จ.๓ นั้นธนาคารได้ปิดบัญชีของจำเลยแล้ว ธนาคารย่อมปฏิเสธการจ่ายเงินตามเช็คซึ่งบัญชีปิดแล้วอย่างแน่นอน การรับเช็คดังกล่าวไว้เห็นได้ว่ามิใช่เพื่อให้ได้รับชำระหนี้ตามเช็ค แต่รับไว้เพื่อเป็นประกันและเพื่อใช้เช็คดังกล่าวดำเนินคดีอาญาแก่จำเลยเพื่อบีบบังคับให้จำเลยชำระหนี้ จำเลยไม่มีความผิด พิพากษากลับ ให้ยกฟ้อง ดูฉบับย่อ ฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมาย คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 2570/2526 พนักงานอัยการ กรมอัยการ โจทก์ นายโพธิ์ วัชรศิษย์ โจทก์ร่วม นางประทุม ทัพลอยฟ้า จำเลย