คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1889/2529

ประกาศของคณะปฏิวัติ ฉบับที่ 196 ข้อ 1 ที่กำหนดว่าให้ปล่อยชั่วคราวโดยมีประกันหรือหลักประกันไม่เกินจำนวนเงินตามเช็คนั้นเป็นข้อกำหนดที่ใช้บังคับแก่พนักงานสอบสวนหรือพนักงานอัยการในการสั่งปล่อยชั่วคราวเท่านั้น หาได้ใช้บังคับในการพิจารณาสั่งปล่อยชั่วคราวของศาลไม่

คดีนี้สืบเนื่องมาจากโจทก์ฟ้องจำเลยว่า ได้ออกเช็คธนาคารกสิกรไทย จำกัด สาขาบ้านหนองประทีป สั่งจ่ายเงินจำนวน ๔๐,๐๐๐ บาท เพื่อชำระหนี้แก่โจทก์ และธนาคารปฏิเสธการจ่ายเงิน ขอให้ลงโทษตามพระราชบัญญัติว่าด้วยความผิดอันเกิดจากการใช้เช็ค พ.ศ. ๒๔๙๗ มาตรา ๓ ศาลชั้นต้นไต่สวนมูลฟ้องแล้วสั่งประทับฟ้อง จำเลยให้การปฏิเสธ ระหว่างพิจารณานายประกันยื่นคำร้องขอให้ปล่อยจำเลยชั่วคราว ศาลชั้นต้นอนุญาต โดยตีราคาค่าประกันเป็นเงิน ๘๐,๐๐๐ บาท ต่อมานายประกันไม่ได้ส่งตัวจำเลยต่อศาลตามกำหนดนัด ศาลชั้นต้นถือว่านายประกันผิดสัญญาประกัน จึงสั่งปรับนายประกันตามสัญญาประกันเป็นเงิน ๘๐,๐๐๐ บาท นายประกันอุทธรณ์ว่า ประกาศของคณะปฏิวัติ ฉบับที่ ๑๙๖ ลงวันที่ ๘ สิงหาคม ๒๕๑๕ ข้อ ๑ ได้กำหนดว่าให้ปล่อยชั่วคราวโดยมีประกันหรือหลักประกันไม่เกินจำนวนเงินตามเช็ค ศาลชั้นต้นตีราคาค่าประกันสูงกว่าข้อกำหนดตามประกาศของคณะปฏิวัติฉบับดังกล่าวและปรับนายประกันเป็นเงิน ๘๐,๐๐๐ บาท เป็นการไม่ชอบ ศาลอุทธรณ์พิพากษายืน นายประกันฎีกา ศาลฎีกาวินิจฉัยว่า ตามประกาศของคณะปฏิวัติ ฉบับที่ ๑๙๖ ข้อ ๑นั้น เป็นข้อกำหนดที่ใช้บังคับแก่พนักงานสอบสวนหรือพนักงานอัยการในการสั่งปล่อยชั่วคราวเท่านั้น หาได้ใช้บังคับในการพิจารณาสั่งปล่อยชั่วคราวของศาลไม่ คดีนี้จำเลยออกเช็คสั่งจ่ายเงิน ๔๐,๐๐๐ บาทแม้ศาลชั้นต้นตีราคาค่าประกันเป็นเงิน ๘๐,๐๐๐ บาท ก็หาเป็นการฝ่าฝืนต่อคำสั่งของคณะปฏิวัติฉบับดังกล่าวไม่ เป็นดุลพินิจของศาลชั้นต้นที่จะตีราคาค่าประกันได้ตามที่เห็นสมควร ส่วนปัญหาที่ว่าศาลชั้นต้นจะปรับนายประกันเกินกว่าจำนวนเงินที่จำเลยออกเช็คสั่งจ่ายได้หรือไม่นั้น เห็นว่าเมื่อนายประกันผิดสัญญาประกันที่ทำไว้ต่อศาลชั้นต้น ศาลชั้นต้นก็ชอบที่จะปรับนายประกันตามสัญญาประกันนั้น โดยปรับเต็มตามสัญญาประกันเป็นเงิน ๘๐,๐๐๐ บาทได้ คดีนี้จำเลยออกเช็คสั่งจ่ายเงินเพียง ๔๐,๐๐๐ บาทเท่านั้นแต่ศาลชั้นต้นตีราคาค่าประกันเงินถึง ๘๐,๐๐๐ บาท เป็นการตีราคาค่าประกันที่สูงมาก จึงไม่ควรปรับนายประกันเต็มตามสัญญาประกัน พิพากษาแก้เป็นว่า ให้ปรับนายประกันเป็นเงิน ๔๐,๐๐๐ บาท. ดูฉบับย่อ ฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมาย คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1889/2529 นายสัมฤทธิ์ อินศิธร ฯ โจทก์ นายพิชัย สีหะกุลัง นายประกัน นางกานิต พงษ์ศิริ จำเลย