คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 953/2500

ผู้ร้องซึ่งเป็นผู้รับจำนองที่ดินไว้จากจำเลยมิได้ฟ้องผู้จำนอง (จำเลย) เพื่อเอาทรัพย์ (ที่ดิน) จำนองหลุด แต่ได้ร้องเข้ามาในคดีที่เจ้าหนี้ตามคำพิพากษา(โจทก์) ได้ยึดที่ดินนั้นเพื่อเอาชำระหนี้เช่นนี้ ผู้ร้องจะว่าเป็นหน้าที่ของผู้จำนองจะต้องนำสืบว่าราคาทรัพย์สินนั้นท่วมจำนวนเงินอันค้างชำระ ฟังไม่ได้เพราะไม่ใช่คดีระหว่างผู้รับจำนองกับผู้จำนอง เมื่อผู้ร้องต้องการเอาทรัพย์จำนองหลุดเป็นสิทธิ เป็นการโต้แย้งสิทธิของโจทก์ซึ่งเป็นเจ้าหนี้ตามคำพิพากษาและยึดทรัพย์สินนั้นไว้ ผู้ร้องก็ต้องแสดงสิทธิของตนให้ปรากฎ โจทก์โต้แย้งอยู่ว่าราคาทรัพย์สินไม่ท่วมจำนวนหนี้ของผู้ร้อง ซึ่งศาลรับฟังเป็นประเด็นข้อพิพาท เมื่อผู้ร้องไม่นำสืบ ก็แสดงสิทธิที่จะเรียกเอาทรัพย์จำนองหลุดเป็นสิทธิตาม ป.วิ.แพ่ง ม.289 ไม่ได้.

เรื่อง ผิดสัญญายืม ได้ความว่าโจทก์เป็นเจ้าหนี้ตามคำพิพากษาและนำยึดที่ดินของจำเลยเพื่อให้ขายทอดตลาดเอาชำระหนี้ ผู้ร้องยื่นคำร้องว่าที่ดินนั้นจำเลยจำนองผู้รอ้งไว้ ขอให้ที่ดินหลุดเป็นสิทธิแก่ผู้ร้อง ศาลฎีกาพิพากษายืนตามศาลล่วงทั้งสอง ให้ยกคำร้องของผู้ร้อง ในข้อที่ขอเอาทรัพย์จำนองหลุดเป็นสิทธิ ศาลฎีกาวินิจฉัยว่าเรื่องนี้ผุ้ร้องมิได้ฟ้องผู้จำนอง คือจำเลย) เพื่อเรียกเอาทรัพย์จำนองหลุด หากแต่ได้ร้องเข้ามาในคดีที่เจ้าหนี้อื่น คือโจทก์ได้ยึดทรัพย์นั้นเพื่อเอาชำระหนี้ ฉะนั้นที่ผุ้ร้องว่าเป็นหน้าที่ของผู้จำนองจะต้อง นำสืบว่าราคาทรัพย์สินนั้นท่วมจำนวนเงินอันค้างชำระ จึงฟังไม่ได้ เพราะไม่ใช่คดีระหว่างผู้รับจำนองกับผุ้จำนอง เมื่อผู้ร้องต้องการเอาทรัพย์จำนองหลุดเป็นสิทธิ เป็นการโต้แย้งสิทธิของโจทก์ ซึ่งเป็นเจ้าหนี้ตามคำพิพากษาและยึดทรัพย์สินนั้นไว้ ผู้ร้องก็ต้องแสดงสิทธิของตนให้ปรากฎ โจทก์โต้แย้งอยู่ว่าราคาทรัพย์สินไม่ท่วมจำนวนหนี้ของผู้ร้อง ซึ่งศาลรับฟังเป็นประเด็นข้อพิพาทอยู่แล้ว เมื่อผุ้ร้องไม่นำสืบ ก็แสดงสิทธิที่จะเรียกเอาทรัพย์สินจำนองหลุดเป็นสิทธิตาม มาตรา ๒๘๙ ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่งไม่ได้ ศาลก็ต้องยกคำขอของผู้ร้องในข้อนี้. ดูฉบับย่อ ฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมาย คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 953/2500 นายเว่งฮก แซ่ตัน โจทก์ นายอุทัย ไล้บางยาง จำเลย นางฉลวย เล็กประยูร ผู้ร้อง