คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 176/2507

จำเลยออกเช็คให้บริษัทผู้ขายเพื่อผ่อนชำระค่าเช่าซื้อรถยนต์ที่จำเลยเช่าซื้อจากบริษัทผู้ขาย บริษัทผู้ขายมอบเช็คให้นายชงกิ่งตัวแทนของบริษัทไว้เพื่อเอาไปขึ้นเงินส่งให้บริษัท นายชงกิ่งตัวแทนของบริษัทนำเช็คไปขึ้นเงินธนาคาร ธนาคารปฏิเสธการจ่ายเงินโดยแจ้งว่าจำเลยมีเงินในบัญชีไม่พอจ่าย บริษัทผู้ขายเป็นผู้เสียหาย นายชงกิ่งตัวแทนของบริษัทผู้ขายซึ่งไม่ใช่ผู้เสียหายตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา มาตรา 2(4) ไม่มีอำนาจร้องทุกข์ขอให้เจ้าพนักงานสอบสวนดำเนินคดีแก่จำเลย

โจทก์ฟ้องว่า จำเลยออกเช็คให้นายชงกิ่ง เมื่อนายชงกิ่งนำไปขึ้นเงินจากธนาคาร ธนาคารปฏิเสธการจ่ายเงินโดยแจ้งว่าเงินในบัญชีของจำเลยไม่พอจ่าย ทั้งนี้ โดยจำเลยออกเช็คโดยเจตนาจะไม่ให้มีการใช้เงินตามเช็ค ขอให้ลงโทษตามพระราชบัญญัติว่าด้วยความผิดอันเกิดจากการใช้เช็ค พ.ศ.๒๔๙๗ มาตรา ๓ จำเลยให้การปฏิเสธ และตัดฟ้องว่านายชงกิ่งไม่ใช่ผู้เสียหาย ศาลชั้นต้นฟังว่า นายชงกิ่งเป็นผู้เสียหายพิพากษาว่าจำเลยมีความผิดดังโจทก์ฟ้อง ให้จำคุกจำเลย ๔ เดือน จำเลยอุทธรณ์ ศาลอุทธรณ์ฟังว่าคู่กรณีไม่มีเจตนาที่จะเอาเช็คไปขึ้นเงินจากธนาคาร จะเอาผิดแก่จำเลยไม่ได้ พิพากษายกฟ้องโจทก์ โจทก์ฎีกา ข้อเท็จจริงในคดีนี้ปรากฎว่า นายชงกิ่งเป็นตัวแทนขายรถยนต์ของบริษัท ร.ส.พ.ยานยนต์ จำกัด จำเลยติดต่อนายชงกิ่ง เช่าซื้อรถยนต์ของบริษัท ร.ส.พ.ฯคันหนึ่ง ได้มีการชำระเงินบางส่วนแล้ว ส่วนที่เหลือจำเลยออกเช็คล่วงหน้าให้บริษัท ร.ส.พ.ฯ แต่บริษัท ร.ส.พ.ฯ มอบเช็คให้นายชงกิ่งเพื่อขึ้นเงินแล้วเอาเงินส่งบริษัท ร.ส.พ.ฯ นายชงกิ่งขายรถยนต์ให้จำเลยโดยทำการแทนบริษัท ร.ส.พ.ฯ เท่านั้น แต่ถ้าจำเลยไม่ชำระเงินนายชงกิ่งก็ต้งชำระแทนเพราะนายชงกิ่งค้ำประกันจำเลย ศาลฎีกาเห็นว่า เช็คในคดีนี้เป็นของบริษัท ร.ส.พ.ยานยนต์ จำกัด นายชงกิ่งเป็นแต่ได้รับมอบหมายให้เป็นผู้ไปรับเงินแทนบริษัท ร.ส.พ.ยานยนต์ จำกัด เท่านั้น การที่ไม่มีการใช้เงินตามเช็คนั้น บริษัท ร.ส.พ.ยานยนต์ จำกัด เป็นผู้เสียหาย ส่วนนายชงกิ่งแม้จะเสียหายเนื่องจากไม่มีการใช้เงินก็เป็นการเสียหายในฐานผู้ค้ำประกัน ไม่ใช่เป็นผู้ได้รับความเสียหายจากกรณีไม่มีการใช้เงินตามเช็ค เมื่อนายชงกิ่งมิใช่ผู้ได้รับความเสียหาย นายชงกิ่งก็ไม่ใช่ผู้เสียหายตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา มาตรา ๒(๔) นายชงกิ่งไม่มีอำนาจร้องทุกข์ขอให้เจ้าพนักงานสอบสวนและดำเนินคดีแก่จำเลย อัยการโจทก์จึงไม่มีอำนาจฟ้องขอให้ลงโทษจำเลยได้ พิพากษายืนตามศาลอุทธรณ์ ให้ยกฎีกาโจทก์ ดูฉบับย่อ ฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมาย คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 176/2507 อัยการจังหวัดนครสวรรค์ โจทก์ นายเหลี่ยง อุ้ยตระกูล ล.