คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 394/2508
📌 หลักกฎหมายที่วางไว้
สัญญาซื้อขายที่ดินที่ไม่ได้จดทะเบียนต่อพนักงานเจ้าหน้าที่ เป็นโมฆะตามกฎหมาย
ย่อคำพิพากษา
จำเลยขายที่ดินมือเปล่าให้แก่โจทก์ ทำหนังสือสัญญากันเอง ทั้งสองฝ่ายมิได้มีเจตนาที่จะไปจดทะเบียนการโอนต่อพนักงานเจ้าหน้าที่ โจทก์ชำระเงินให้แก่จำเลยครบถ้วนแล้วแต่จำเลยไม่ปฏิบัติตามสัญญา และขัดขวางไม่ให้โจทก์เข้าทำประโยชน์ในที่พิพาท ดังนี้สัญญาซื้อขายระหว่างโจทก์จำเลยเป็นสัญญาซื้อขายเด็ดขาด เมื่อไม่ได้จดทะเบียนต่อพนักงานเจ้าหน้าที่จึงเป็นโมฆะ จำเลยยังไม่ได้ส่งมอบที่ดินให้โจทก์ โจทก์ฟ้องบังคับให้จำเลยส่งมอบที่ดินและขับไล่จำเลยไม่ได้
⚠️ ย่อนี้สรุปอัตโนมัติจากคำพิพากษาต้นฉบับ ยังไม่ได้ตรวจทานโดยนักกฎหมาย — โปรดตรวจสอบกับฉบับเต็มด้านล่าง
มาตราที่เกี่ยวข้อง
คำพิพากษาศาลฎีกา (ฉบับเต็ม)
โจทก์ฟ้องว่า จำเลยที่ ๑ ได้ทำสัญญาสละกรรมสิทธิ์ที่ดินไม่มีหนังสือสำคัญสำหรับที่ดิน ๑ แปลงเป็นที่ดินอยู่ในเขตกฤษฎีกาหวงห้ามสำหรับใช้ราชการทหาร ขายให้โจทก์ในราคา ๑๐,๐๐๐ บาท จำเลยที่ ๑ ได้รับเงินไปและสละที่ดินส่งมอบให้โจทก์เป็นเจ้าของแต่วันทำสัญญา จำเลยที่ ๑ ได้ตกลงรื้อเรือนไปแต่ก็ไม่ปฏิบัติ เมื่อเดือน ๗ จำเลยที่ ๒ ซึ่งเป็นบุตรเขยได้เข้าแย่งไถนาในที่พิพาท ขอให้ศาลแสดงว่าจำเลยที่ ๑ ได้แสดงเจตนาสละสิทธิครอบครองที่ดินพิพาทให้โจทก์ และให้ส่งมอบที่ดิน ขับไล่จำเลยทั้งสองออกไปจากที่พิพาท
จำเลยทั้งสองให้การว่าไม่ได้ทำสัญญาขายที่นาให้โจทก์ ไม่เคยส่งมอบการครอบครองที่ดินพิพาทให้โจทก์ ไม่เคยขอผัดผ่อนที่จะรื้อสิ่งปลูกสร้างออกไปจากที่ดิน จำเลยที่ ๑ อนุญาตให้จำเลยที่ ๒ ซึ่งเป็นบุตรเข้าทำกิน ขอให้ยกฟ้อง
ศาลชั้นต้นเห็นว่า จำเลยที่ ๑ ขายที่นาพิพาทให้โจทก์จริง จึงพิพากษาขับไล่จำเลยทั้งสอง
จำเลยอุทธรณ์
ศาลอุทธรณ์เห็นว่า สัญญาขายที่ดินทำกันเองโจทก์ชำระราคาแล้ว แต่จำเลยยังไม่ได้ส่งมอบที่ดินให้ สัญญาซื้อขายทำกันเองไม่ถูกต้องตามกฎหมาย โจทก์ฟ้องบังคับให้จำเลยส่งมอบที่ดินและขับไล่จำเลยไม่ได้ พิพากษากลับให้ยกฟ้อง
โจทก์ฎีกา
ศาลฎีกาเห็นว่า ข้อเท็จจริงฟังได้ว่า จำเลยที่ ๑ ได้ขายที่พิพาทให้โจทก์ทำหนังสือสัญญากันเอง ทั้งสองฝ่ายไม่มีเจตนาที่จะไปจดทะเบียนการโอนต่อพนักงานเจ้าหน้าที่โจทก์ชำระราคาที่ดินให้แก่จำเลยครบถ้วนแล้ว จำเลยไม่ปฏิบัติตามสัญญา และขัดขวางไม่ยอมให้โจทก์เข้าทำประโยชน์ในที่พิพาท สัญญาซื้อขายระหว่างโจทก์จำเลยเป็นสัญญาซื้อขายเด็ดขาด สัญญาซื้อขายรายนี้จึงเป็นโมฆะตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์มาตรา ๔๕๖ โจทก์ฟ้องบังคับให้จำเลยส่งมอบที่ดินและขับไล่จำเลยไม่ได้ พิพากษายืนตามศาลอุทธรณ์
ดูฉบับย่อ ฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมาย
คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 394/2508
นางกลม บุญล้าม (หม้าย) โจทก์
นางสุข ทิพเนตร ที่ ๑ นายลิ บุญโชติ ที่ ๒ จำเลย
รายละเอียดคดี
| คู่ความ | โจทก์ - นางกลม บุญล้าม (หม้าย) · จำเลย - นางสุข ทิพเนตร ที่ ๑ นายลิ บุญโชติ ที่ ๒ |
| องค์คณะ (ผู้พิพากษา) | คร้าม สิวายะวิโรจน์ · วิชัยนิตินาท · สวัสดิ์ พานิชอัตรา |
| ศาลชั้นต้น / อุทธรณ์ | ศาลจังหวัดนครนายก - นายบัญชา กุลทนันทน์ · ศาลอุทธรณ์ - นายนิคม ชัยอาญา |
| แหล่งที่มา | กองผู้ช่วยผู้พิพากษาศาลฎีกา |
ฎีกาที่เกี่ยวข้อง
💬 ให้ AI อธิบายฎีกานี้แบบเข้าใจง่าย + ปรับกับเรื่องของคุณแหล่งที่มา: คำพิพากษาศาลฎีกา (เอกสารสาธารณะ) · กองผู้ช่วยผู้พิพากษาศาลฎีกา