คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1245/2516

ความชำรุดบกพร่องตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์มาตรา 601 หมายความถึงความชำรุดบกพร่องซึ่งเกิดขึ้นตามที่บัญญัติไว้ในมาตรา 598, 599 และ600. อันหมายถึงความชำรุดบกพร่องในตัวทรัพย์ที่ผู้รับจ้างส่งมอบให้กับผู้ว่าจ้างครบถ้วนแล้ว มิใช่หมายถึงการไม่ปฏิบัติให้ครบถ้วนตามสัญญา จำเลยไม่ส่งมอบลูกรังและทรายให้โจทก์ให้ครบถ้วนตามสัญญาจำเลยจึงเป็นฝ่ายผิดสัญญา ต้องรับผิดชดใช้ค่าเสียหายให้โจทก์ ซึ่งโจทก์มีสิทธิเรียกร้องได้ภายใน 10 ปี ตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์มาตรา 164

โจทก์ฟ้องว่า โจทก์จ้างเหมาจำเลยขุดขนลูกรังและทราย จำนวน๙,๙๕๐ ลูกบาศก์เมตร นำไปกองในทางหลวงฯ เป็นเงินค่าจ้าง ๑๓๙,๓๐๐ บาทกำหนดงานแล้วเสร็จภายในวันที่ ๕ มิถุนายน ๒๕๑๐ ปรากฏตามสัญญาจ้างท้ายฟ้อง ซึ่งกำหนดความรับผิดไว้ว่า ถ้าผู้รับเหมามิได้ลงมือทำงานให้แล้วเสร็จภายในกำหนดเวลาฯ ผู้ว่าจ้างบอกเลิกสัญญาได้ และผู้รับจ้างยินยอมให้ปรับวันละ ๑๕๐ บาท จนกว่างานจ้างรายนี้จะแล้วเสร็จโดยการกระทำของตนเองหรือการกระทำของผู้รับจ้างคนใหม่ จำเลยมิได้ทำงานจ้างให้แล้วเสร็จตามสัญญาวันที่ ๒๒ พฤษภาคม ๒๕๑๑ โจทก์บอกเลิกสัญญา ขอให้จำเลยชำระเงินค่าปรับนับแต่วันที่ ๖ มิถุนายน ๒๕๑๐ ถึงวันที่ ๒๒ พฤษภาคม ๒๕๑๑ เป็นเงิน ๕๒,๘๐๐ บาทพร้อมด้วยดอกเบี้ยนับแต่วันฟ้องแก่โจทก์ จำเลยให้การว่า จำเลยได้ลงมือทำงานตามสัญญาจ้างไปบ้างแล้วหากแต่มีเหตุสุดวิสัยเกิดขึ้น เพราะรถแทร็กเตอร์ ๓ คัน และรถบรรทุก ๒๐ คันที่ใช้งานอยู่ ถูกบริษัทสยามกลการ จำกัด ยึดไปโดยอ้างว่าจำเลยผิดสัญญาเช่าซื้อ และหารถอื่นมาแทนไม่ได้ จำเลยจึงไม่ผิดสัญญาโจทก์ปล่อยให้เวลาล่วงเลยไปถึง ๑๑ เดือน จึงบอกเลิกสัญญาซึ่งไม่เป็นธรรม หากจะต้องเสียค่าปรับก็ขอหักเงินประกันสัญญา ๖,๙๖๕ บาท และเงินค่าลูกรังที่นำมากองถมถนนแล้วอีก ๔๒,๐๐๐ บาท โจทก์มิได้ฟ้องภายใน ๑ ปี นับแต่วันที่ ๖ มิถุนายน ๒๕๑๐ อันเป็นวันผิดสัญญา คดีโจทก์ขาดอายุความตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์มาตรา ๖๐๑ ขอให้ยกฟ้อง ศาลชั้นต้นเห็นว่า คดีพอวินิจฉัยได้ ให้งดการดำเนินกระบวนพิจารณาและวินิจฉัยว่า คดีโจทก์ไม่ขาดอายุความ เหตุขัดข้องตามที่อ้างไม่ใช่เหตุสุดวิสัยจำเลยจึงเป็นผู้ผิดสัญญาต้องรับผิดชำระค่าปรับตั้งแต่วันครบกำหนดสัญญาถึงวันบอกเลิกสัญญา จำเลยหักเงินค่าประกันสัญญาและค่าลูกรังไม่ได้จำเลยชอบที่จะฟ้องแย้งเรียกเงินสองจำนวนนี้หรือฟ้องเป็นคดีใหม่ พิพากษาให้จำเลยใช้เงินตามฟ้องแก่โจทก์ จำเลยอุทธรณ์ ศาลอุทธรณ์พิพากษายืน จำเลยฎีกา ศาลฎีกาวินิจฉัยว่า จำเลยฎีกาประการแรกว่า สัญญาระหว่างโจทก์จำเลยเป็นสัญญาจ้างทำของ การที่จำเลยส่งมอบลูกรังและทรายไม่บริบูรณ์ก็คือการส่งมอบชำรุดบกพร่อง ซึ่งเป็นที่ปรากฏในวันสุดท้ายของอายุสัญญาคือ วันที่ ๕ มิถุนายน ๒๕๑๐ ค่าเสียหายอันโจทก์พึงเรียกเพื่อความชำรุดบกพร่องคือเบี้ยปรับ โจทก์ฟ้องคดีนี้เรียกเบี้ยปรับเมื่อวันที่ ๒ เมษายน ๒๕๑๓ เกิน ๑ ปีนับแต่ความชำรุดบกพร่องปรากฏจึงขาดอายุความตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา ๖๐๑ ศาลฎีกาพิจารณาแล้ว ความชำรุดบกพร่องตามมาตรา ๖๐๑ หมายความถึงความชำรุดบกพร่องอันเกิดขึ้นตามที่บัญญัติไว้ในประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตราก่อน ๆ คือ มาตรา ๕๙๘, ๕๙๙และ ๖๐๐ อันหมายถึงความชำรุดบกพร่องในตัวทรัพย์ที่ผู้รับจ้างส่งมอบให้กับผู้ว่าจ้างตามสัญญาจ้างครบถ้วนแล้ว หาใช่หมายถึงการไม่ปฏิบัติให้ครบถ้วนตามสัญญา ดังเช่นการส่งมอบลูกรังและทรายไม่ครบดังกรณีนี้ไม่ เมื่อจำเลยไม่ส่งมอบลูกรังและทรายให้โจทก์ให้ครบถ้วนตามสัญญา จำเลยจึงเป็นฝ่ายผิดสัญญาต้องรับผิดชดใช้ค่าเสียหายให้โจทก์ ซึ่งโจทก์มีสิทธิเรียกร้องได้ภายใน ๑๐ ปี ตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา ๑๖๔ คดีโจทก์ยังไม่ขาดอายุความ จำเลยฎีกาต่อไปว่า โจทก์ฟ้องเรียกเบี้ยปรับตั้งแต่วันถัดจากวันครบอายุสัญญา มิได้เรียกนับแต่วันเลิกสัญญา ตามสัญญาให้นับแต่วันเลิกสัญญาถึงวันแล้วเสร็จโดยการกระทำของลูกจ้างคนใหม่ และตามฟ้องไม่ปรากฏว่ามีผู้รับจ้างคนใหม่เข้ามาทำงานให้แล้วเสร็จไป ศาลต้องยกฟ้องจำเลยต่อสู้คดีด้วยว่าโจทก์ใช้สิทธิโดยไม่สุจริตไม่บอกเลิกสัญญาในทันทีและว่าจ้างผู้อื่นในเวลาอันสมควร ซึ่งจำเลยจะเสียค่าปรับไม่เกิน ๙,๐๐๐ บาทโจทก์เรียกค่าปรับสูงเกินส่วน จำเลยมีสิทธิหักหนี้ทั้งสองรายซึ่งยังจะต้องสืบพยานกันต่อไป ศาลฎีกาเห็นว่ามิใช่เป็นปัญหาเกี่ยวกับความสงบเรียบร้อยของประชาชน จำเลยมิได้ยกขึ้นว่ากล่าวในชั้นอุทธรณ์ จะยกขึ้นอ้างในชั้นฎีกาไม่ได้ พิพากษายืน ดูฉบับย่อ ฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมาย คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1245/2516 กรมทางหลวง โจทก์ นายนิยม นพพันธ์ จำเลย