คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 2867/2525

การกระทำผิดฐานละเมิดอำนาจศาลตามที่บัญญัติไว้ในประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 30 ถึง มาตรา 33นั้น หากมีความจำเป็นจะต้องใช้ในการดำเนินกระบวนพิจารณาคดีใด ก็เป็นอำนาจของศาลที่พิจารณาคดีนั้นที่จะใช้อำนาจตามบทกฎหมายดังกล่าว การที่ศาลมณฑลทหารบกที่ 3(ศาลจังหวัดอุดรธานี)ลงโทษผู้ขอประกันฐานละเมิดอำนาจศาลในการพิจารณาคดี ย่อมเป็นการลงโทษในกรณีที่ผู้ขอประกันละเมิดอำนาจศาลทหาร ไม่ใช่ละเมิดอำนาจศาลพลเรือน คำสั่งลงโทษดังกล่าวจึงเป็นคำสั่งของศาลทหาร ศาลอุทธรณ์ซึ่งเป็นศาลพลเรือนไม่มีอำนาจรับอุทธรณ์ของผู้ขอประกันไว้พิจารณา

กรณีสืบเนื่องมาจากอัยการศาลมณฑลทหารบกที่ 3 (อัยการจังหวัดอุดรธานี)เป็นโจทก์ฟ้องนายปรัชญาต่อศาลมณฑลทหารบกที่ 3 (ศาลจังหวัดอุดรธานี)ฐานขับรถยนต์โดยประมาทเป็นเหตุให้ผู้อื่นถึงแก่ความตายและบาดเจ็บ ระหว่างพิจารณาศาลอนุญาตให้นางศุภนิตย์ผู้ขอประกันกับพวกทำสัญญาประกันตัวจำเลยต่อศาล ภายหลังผู้ขอประกันยื่นคำร้องพร้อมด้วยมรณบัตรต่อศาลว่าจำเลยตายด้วยโรคหัวใจที่จังหวัดพิษณุโลกศาลสั่งจำหน่ายคดีจากสารบบความ ต่อมาโจทก์ยื่นคำร้องต่อศาลว่า จำเลยยังไม่ตายและมรณบัตรที่ผู้ขอประกันยื่นต่อศาลเป็นมรณบัตรปลอม ศาลออกหมายจับจำเลย และเมื่อสอบถามโจทก์และผู้ขอประกันแล้วสั่งให้จ่าศาลร้องทุกข์ต่อพนักงานสอบสวนให้ดำเนินคดีต่อผู้ขอประกันฐานแจ้งความเท็จต่อเจ้าพนักงาน ปลอมเอกสารและใช้เอกสารปลอม และสั่งว่าผู้ขอประกันประพฤติตนไม่เรียบร้อยในบริเวณศาลอันเป็นการละเมิดอำนาจศาล ตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 31(1) ให้ลงโทษจำคุก ผู้ขอประกันอุทธรณ์ ศาลมณฑลทหารบกที่ 3 (ศาลจังหวัดอุดรธานี) เห็นว่าเป็นคดีศาลทหารต้องห้ามอุทธรณ์ สั่งไม่รับอุทธรณ์ ผู้ขอประกันยื่นคำร้องอุทธรณ์คำสั่งต่อศาลอุทธรณ์ ศาลอุทธรณ์สั่งยกคำร้อง ผู้ขอประกันฎีกา ศาลมณฑลทหารบกที่ 3 (ศาลจังหวัดอุดรธานี) เห็นว่าคำสั่งศาลอุทธรณ์เป็นที่สุดตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา มาตรา 198 ทวิ สั่งไม่รับฎีกา ผู้ขอประกันยื่นคำร้องอุทธรณ์คำสั่งต่อศาลฎีกา ศาลฎีกาสั่งรับฎีกาของผู้ขอประกันไว้พิจารณา ศาลฎีกาวินิจฉัยว่า การกระทำผิดฐานละเมิดอำนาจศาลตามที่บัญญัติไว้ในประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 30 ถึงมาตรา 33 นั้น เป็นบทกฎหมายที่ให้อำนาจศาลทุกศาลใช้เป็นเครื่องมือเพื่อรักษาความสงบเรียบร้อยในบริเวณศาลและเพื่อให้กระบวนพิจารณาดำเนินไปตามความเที่ยงธรรมและรวดเร็ว อำนาจเช่นว่านี้หากมีความจำเป็นจะต้องใช้ในการดำเนินกระบวนพิจารณาคดีใดก็เป็นอำนาจของศาลที่พิจารณาคดีนั้น ดังนั้นการที่ศาลมณฑลทหารบกที่ 3 (ศาลจังหวัดอุดรธานี) ลงโทษผู้ขอประกันฐานละเมิดอำนาจศาลในการพิจารณาคดีนี้ ก็เป็นการลงโทษในกรณีที่ผู้ขอประกันละเมิดอำนาจศาลทหาร มิใช่ละเมิดอำนาจศาลพลเรือน คำสั่งลงโทษดังกล่าวจึงเป็นคำสั่งของศาลทหาร ศาลอุทธรณ์ซึ่งเป็นศาลพลเรือนไม่มีอำนาจรับอุทธรณ์ของผู้ขอประกันไว้พิจารณา ที่ศาลอุทธรณ์สั่งยกคำร้องของผู้ขอประกันนั้นชอบแล้ว พิพากษายืน ดูฉบับย่อ ฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมาย คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 2867/2525 อัยการศาลมณฑลทหารบกที่ 3 (อัยการจังหวัดอุดรธานี โจทก์ นายปรัชญา ศรีสุวรรณ จำเลย ผู้ขอประกัน จำเลย นางศุภนิตย์ ขันทะมณี จำเลย