คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1190/2535

บุคคลอื่นให้เงินลูกหนี้ยืม ลูกหนี้ออกเช็คให้ผู้ขอรับชำระหนี้ยึดถือไว้แทนผู้ให้ยืม ดังนี้ ไม่ทำให้เจ้าหนี้ผู้ขอรับชำระหนี้เป็นผู้ทรงโดยชอบด้วยกฎหมายตามมาตรา 904 แห่ง ป.พ.พ. ที่จะใช้สิทธิขอรับชำระหนี้โดยส่วนตัว เมื่อผู้ให้ยืมมิได้มอบอำนาจให้เจ้าหนี้ยื่นคำขอรับชำระหนี้แทน เจ้าหนี้จึงไม่มีสิทธิยื่นคำร้องขอรับชำระหนี้รายนี้.

คดีสืบเนื่องมาจากนางสุชาดา วิทยาภรณ์ กับพวกเป็นโจทก์ฟ้องนาวาอากาศตรีหญิงประอร มีสัจจี เป็นจำเลย ขอให้ล้มละลาย ศาลชั้นต้นมีคำสั่งให้พิทักษ์ทรัพย์ของลูกหนี้เด็ดขาด นายสุวิช พรหมกิ่งแก้วเจ้าหนี้รายที่ 25 ยื่นคำขอรับชำระหนี้ตามเช็ค จำนวนเงิน 8,600,000บาท จากกองทรัพย์สินของลูกหนี้ รายละเอียดปรากฏตามบัญชีท้ายคำขอรับชำระหนี้ เจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์ได้ให้บรรดาเจ้าหนี้ ลูกหนี้ตรวจคำขอรับชำระหนี้ตามมาตรา 104 แห่งพระราชบัญญัติล้มละลาย พุทธศักราช 2483แล้ว ไม่มีผู้ใดโต้แย้งคำขอรับชำระหนี้รายนี้ เจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์สอบสวนแล้วเห็นควรให้นายสุวิชพรหมกิ่งแก้ว เจ้าหนี้รายที่ 25 ได้รับชำระหนี้ตามเช็คเป็นเงินจำนวน 8,600,000 บาทจากกองทรัพย์สินของนาวาอากาศตรีหญิงประอรมีสัจจี ตามมาตรา 130(8) แห่งพระราชบัญญัติล้มละลาย พุทธศักราช 2483เต็มตามขอ ศาลชั้นต้นมีคำสั่งให้ยกคำขอรับชำระหนี้ของนายสุวิชพรหมกิ่งแก้ว เจ้าหนี้รายที่ 25 เสียทั้งสิ้นตามพระราชบัญญัติล้มละลาย พุทธศักราช 2483 มาตรา 106 ผู้ขอรับชำระหนี้อุทธรณ์ ศาลอุทธรณ์พิพากษายืน เจ้าหนี้รายที่ 25 ฎีกา ศาลฎีกาวินิจฉัยว่า "พิเคราะห์แล้ว ปัญหาต้องวินิจฉัยในชั้นนี้มีว่า เจ้าหนี้รายที่ 25 ผู้ขอรับชำระหนี้มีสิทธิที่จะได้รับชำระหนี้รายนี้หรือไม่ เห็นว่า ทางสอบสวนของเจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์ได้ความว่าชาวญี่ปุ่นและชาวจังหวัดเชียงใหม่ให้เงินลูกหนี้ยืม ลูกหนี้ออกเช็คให้เจ้าหนี้ยึดถือไว้แทนผู้ให้ยืม ฉะนั้นเจ้าหนี้จึงเป็นเพียงตัวแทนของผู้ให้ยืมเท่านั้น การที่ลูกหนี้สั่งจ่ายเช็คพิพาทให้แก่เจ้าหนี้ผู้ขอรับชำระหนี้ก็มีผลเพียงถือไว้แทนผู้ให้ยืม ไม่ทำให้เจ้าหนี้ผู้ขอรับชำระหนี้เป็นผู้ทรงโดยชอบด้วยกฎหมาย ตามมาตรา 904 แห่งประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ที่จะใช้สิทธิขอรับชำระหนี้โดยส่วนตัว เมื่อผู้ให้ยืมมิได้มอบอำนาจให้เจ้าหนี้ยื่นคำขอรับชำระหนี้แทน เจ้าหนี้จึงไม่มีสิทธิยื่นคำร้องขอรับชำระหนี้รายนี้ที่ศาลล่างทั้งสองมีคำสั่งและคำพิพากษายกคำร้องขอรับชำระหนี้ของเจ้าหนี้มานั้น ศาลฎีกาเห็นพ้องด้วย ฎีกาของเจ้าหนี้ผู้ขอรับชำระหนี้ฟังไม่ขึ้น" พิพากษายืน. ดูฉบับย่อ ฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมาย คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1190/2535 นาง สุชาดา วิทยาภรณ์ กับพวก โจทก์ นาวาอากาศตรี หญิง ประอร มีสัจจี จำเลย ผู้ขอรับชำระหนี้ จำเลย นาย สุวิทย์ พรหม กิ่ง แก้ว เจ้าหนี้ ราย ที่ 25 จำเลย