คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 630/2503

โจทก์แต่งให้จำเลยเป็นทนายฟ้องคดีให้โจทก์ จำเลยได้ดำเนินกระบวนพิจารณาในศาลชั้นต้น เมื่อศาลชั้นต้นพิพากษาให้โจทก์แพ้คดี โจทก์ขอถอนจำเลยออกจากการเป็นทนายใหม่เป็นผู้ดำเนินคดีชั้นอุทธรณ์ต่อมา ดังนี้ หน้าที่ทนายความระหว่างจำเลยกับโจทก์เป็นอันสิ้นสุดลง แต่ในแง่ที่เกี่ยวกับศาลและคนอื่น จำเลยยังเป็นทนายของโจทก์อยู่ เพราะโจทก์จำเลยยังหาได้แจ้งถอนหรือเลิกการแต่งตั้งไม่ การที่จำเลยเซ็นรับทราบคำพิพากษาศาลอุทธรณ์ในคดีซึ่งตนพ้นจากหน้าที่ทนายแล้ว มีผลเท่ากับจำเลยทำกิจการแทนโจทก์ โดยที่ตนไม่มีสิทธิ์ที่จะกระทำการนั้น จำเลยต้องบอกกล่าวแก่โจทก์โดยเร็ว

โจทก์ฟ้องว่า โจทก์ได้แต่งให้จำเลยเป็นทนายฟ้องคดีให้โจทก์ จำเลยได้ดำเนินกระบวนการพิจารณาในศาลชั้นต้น ผลที่สุดโจทก์แพ้คดี โจทก์อุทธรณ์ เมื่อศาลอุทธรณ์ส่งคำพิพากษาให้ศาลชั้นต้นอ่าน โจทก์ไม่ได้ทราบนัด จำเลยลงชื่อ ฟังคำพิพากษาแล้วไม่แจ้งให้โจทก์ทราบ ทอดทิ้งคดีไว้จนขาดอายุฎีกา ทำให้เสื่อมประโยชน์ของโจทก์ จึงฟ้องเรียกค่าเสียหาย ๑๐,๐๐๐ บาทกับดอกเบี้ย จำเลยให้การปฏิเสธ ศาลชั้นต้นวินิจฉัยว่า โจทก์ควรจะได้ทราบวันนัดอ่านคำพิพากษาศาลอุทธรณ์ก่อนกำหนดอ่านและเมื่ออ่านแล้วจำเลยได้พยายามแจ้งให้โจทก์และทนายโจทก์คนใหม่ทราบก่อนครบกำหนดอายุความฎีกา จำเลยได้ทำหน้าที่ตัวแทนของโจทก์ตามสมควรแก่หน้าที่แล้ว พิพากษายกฟ้อง โจทก์อุทธรณ์ ศาลอุทธรณ์พิพากษายืน โจทก์ฎีกา ศาลฎีกาเห็นว่า ในคดีก่อนเมื่อศาลชั้นต้นพิพากษาให้โจทก์แพ้คดี โจทก์ได้ขอสำนวนคืนจากจำเลย จำเลยมอบให้แล้ว โดยโจทก์ขอถอนจำเลยออกจากการเป็นทนาย และจำเลยยินยอม โจทก์นำสำนวนไปมอบให้ทนายอีกคนเป็นผู้ดำเนินคดีชั้นอุทธรณ์ ดังนี้ ความสัมพันธ์ระหว่างโจทก์ซึ่งเป็นตัวความและจำเลยซึ่งเป็นทนายความก็เป็นอันสิ้นสุดลง แต่ในแง่ที่เกี่ยวกับศาลและคนอื่น จำเลยยังเป็นทนายความของโจทก์อยู่ เพราะโจทก์ก็ดี จำเลยก็ดี ยังหาได้แจ้งถอนหรือเลิกการแต่งตั้งอันได้กระทำไว้ตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา ๖๑ ไม่ การที่ศาลให้จำเลยทราบคำพิพากษาศาลอุทธรณ์จึงไม่เป็นการผิดประการใด แต่เมื่อได้รับทราบแทนโจทก์เช่นนี้แล้ว จำเลยก็ต้องบอกกล่าวแก่โจทก์โดยเร็ว ตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา ๓๙๕ และ มาตรา ๓๙๙ ดังที่ศาลอุทธรณ์วินิจฉัยไว้ ชอบแล้ว ที่โจทก์ฎีกาว่า แม้จะวินิจฉัยว่าการกระทำของจำเลยเป็นการจัดการนอกสั่ง ก็เป็นการจัดการไปโดยขัดกับความประสงค์ของโจทก์นั้น คดีได้ความว่า จำเลยได้เรียนต่อศาลว่า โจทก์ได้ขอสำนวนคืนไป และจำเลยไม่ได้อุทธรณ์ แต่ศาลเห็นว่าใบแต่งทนายยังอยู่ จึงให้จำเลยเซ็นรับทราบคำพิพากษาศาลอุทธรณ์เห็นได้ว่าจำเลยกระทำไปโดยเคารพ ไม่กล้าขัดคำสั่งศาล ไม่ใช่จำเลยกระทำไป โดยรู้สึกว่า จะเป็นการขัดกับความประสงค์ของโจทก์แต่อย่างใด คดีไม่เข้าประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา ๓๙๖ รวมความ ศาลฎีกาเห็นว่า เมื่อจำเลยเซ็นรับทราบคำพิพากษาศาลอุทธรณ์ในคดีก่อนแล้ว จำเลยมิได้นิ่งนอนใจ ได้แจ้งผลคำพิพากษาให้โจทก์ทราบและยังได้บอกทนายใหม่ของโจทก์ให้ทราบด้วยภายในอายุความฎีกา จำเลยกได้ปฏิบัติหน้าที่ของคนโดยสมควร ไม่ควรต้องรับผิด พิพากษายืน ดูฉบับย่อ ฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมาย คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 630/2503 นายบักบ้ง แซ่โง้ว โดยนายบู่ ปิ่นบุปผา ผู้รับมอบอำนาจ โจทก์ นายอยู่ มณีฉาย จำเลย