คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 473/2509

ระเบียบและข้อกำหนดของสำนักงานสลากกินแบ่งรัฐบาลที่ว่า เงินรางวัลจะจ่ายแก่ผู้ถือสลากฉบับที่ถูกต้องนำมาขอรับเงินนั้น เป็นเพียงเพื่อให้ทางสำนักงานสลากฯมีหลักฐานในการที่จะจ่ายเงินรางวัลแก่ผู้ถูกรางวัล ไม่ใช่ระเบียบหรือข้อกำหนดที่จะไม่จ่ายเงินรางวัลแก่ผู้ถูกรางวัลที่สลากหาย เมื่อโจทก์มีหลักฐานว่าถูกรางวัลแต่สลากหายทางสำนักงานสลากก็ต้องจ่ายเงินให้ ผู้ที่ถูกสลากกินแบ่งรัฐบาลมีสิทธิเรียกร้องเงินรางวัลได้ภายใน 10 ปี ตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์มาตรา 164 ทางสำนักงานสลากกินแบ่งจะกำหนดสิทธิเรียกร้องให้มารับภายใน 3 เดือนมิได้ ต้องห้ามตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 191.

โจทก์เป็นพ่อค้าจำหน่ายสลากกินแบ่งและรับซื้อสลากที่ถูกรางวัลได้ส่งสลากที่ถูกรางวัลไปให้ผู้แทนทางไปรษณีย์เพื่อขอรับเงินรางวัลจากสำนักงานสลากกินแบ่งรัฐบาล สังกัดกระทรวงการคลัง จำเลยที่ ๒ แต่สลากหายไประหว่างทาง โจทก์ได้จัดการขออายัดและแจ้งความไว้แล้ว ต่อมาเมื่อพ้น ๓ เดือน ไม่มีผู้ขอรับเงินรางวัลตามสลากที่หายนั้นโจทก์จึงขอรับ แต่สำนักงานสลากกินแบ่งปฏิเสธ โจทก์จึงฟ้องขอให้จำเลยที่ ๒ จ่ายเงินตามสลากที่ถูกรางวัลให้โจทก์ จำเลยที่ ๒ ต่อสู้ว่าโจทก์ไม่มีสลากมาขอรับเงิน และโจทก์ขอรับเงินเกิน ๓ เดือน ขัดต่อระเบียบและข้อกำหนดในการจ่ายเงินรางวัล ขอให้ยกฟ้อง ศาลชั้นต้นพิพากษาให้จำเลยที่ ๒ จ่ายเงินตามฟ้องให้โจทก์ จำเลยที่ ๒ อุทธรณ์ ศาลอุทธรณ์พิพากษายืน จำเลยที่ ๒ ฎีกา ศาลฎีกาฟังว่า โจทก์ได้ส่งสลากที่ถูกรางวัลมาทางไปรษณีย์และหายจริงตามฟ้อง และเห็นว่าระเบียบและข้อกำหนดที่ว่าเงินรางวัลจะจ่ายแก่ผู้ถือสลากฉบับที่ถูกต้องนำมาขอรับเงินนั้น เป็นเพียงเพื่อให้จำเลยที่ ๒ มีหลักฐานในการที่จะจ่ายเงินรางวัลแก่ผู้ถูกรางวัล ไม่ใช่ระเบียบหรือข้อกำหนดที่จะไม่จ่ายเงินรางวัลแก่ผู้ถูกรางวัลที่สลากหาย เมื่อโจทก์มีหลักฐานว่าถูกรางวัลแต่สลากหาย จำเลยที่ ๒ ต้องจ่ายเงินรางวัลให้โจทก์ ส่วนที่โจทก์มิได้ขอรับเงินรางวัลภายใน ๓ เดือนนั้น ตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์มาตรา ๑๖๔ โจทก์มีสิทธิเรียกร้องได้ภายใน ๑๐ ปี จำเลยที่ ๒ จะกำหนดสิทธิเรียกร้องของผู้ถูกรางวัลให้น้อยกว่า ๑๐ ปีไม่ได้ ต้องห้ามตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา ๑๙๑ พิพากษายืน. ดูฉบับย่อ ฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมาย คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 473/2509 นายพิสิทธิ สันติสวัสดิ์ โดยนายอนุชิต แสนสุข ผู้รับมอบอำนาจ โจทก์ กรมไปรษณีย์โทรเลข ที่ 1 กระทรวงการคลัง ที่ 2 จำเลย