คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1124/2502

จำเลยได้เช่าที่ดินของผู้ร้องขัดทรัพย์ปลูกตึก ๆ ย่อมเป็นส่วนควบของที่ดินตาม ป.พ.พ. มาตรา 107 จำเลยมีสิทธิอยู่ในตึกนี้ได้ ก็อาศัยสัญญาเช่าที่ดิน และตึกนี้ย่อมตกเป็นของผู้ร้องไปในตัวตามระยะเวลาที่ตกลงกัน ฉะนั้น เมื่อจำเลยจะโอนตึกรายนี้ ให้เป็นกรรมสิทธิ์ของผู้ร้องซึ่งเป็นเจ้าของที่ดินเมื่อไร ไม่จำต้องไปทำการโอนจดทะเบียนต่อพนักงานเจ้าหน้าที่ (อ้างฎีกา 561/2488)

คดีนี้ โจทก์เจ้าหนี้ ตามคำพิพากษายึดตึกเฉพาะชั้นที่ ๓ ของตึกสามชั้น ซึ่งปลูกอยู่บนที่ดินของผู้ร้อง อ้างว่าเป็นของจำเลยลูกหนี้ตามคำพิพากษา ผู้ร้องขัดทรัพย์อ้างว่า จำเลยเช่าที่ดินของผู้ร้องปลูกตึกรายนี้ ค่าเช่าเดือนละ ๘๐๐ บาท เมื่อสร้างตึกเสร็จแล้วจำเลยไม่สามารถทำการค้าในตึกชั้นที่ ๓ และไม่มีเงินจะให้ค่าเช่าที่ดิน จึงทำสัญญายกตึกชั้นที่ ๓ ให้แก่ผู้ร้อง ๆ ได้ครอบครองตึกชั้นที่ ๓ ตลอดมา ศาลชั้นต้นฟังข้อเท็จจริงว่าจำเลยได้โอนตึกชั้นที่ ๓ ให้แก่ผู้ร้องแล้ว จึงได้ถอนการยึดทรัพย์ โจทก์อุทธรณ์ ศาลอุทธรณ์ฟังว่า จำเลยยังไม่ได้โอนตึกให้แก่ผู้ร้อง พิพากษากลับให้ยกคำร้องขัดทรัพย์ของผู้ร้องเสีย ผู้ร้องฎีกา ศาลฎีกาเห็นว่า ตึกสามชั้นรายนี้ตามธรรมดาย่อมเป็นส่วนควบของที่ดินตาม ป.พ.พ. มาตรา ๑๐๗ หากแต่ว่าอาศัยสัญญาเช่าที่ดินระหว่างผู้ร้องกับจำเลย จำเลยจึงเพียงได้ชื่อว่ามีสิทธิอยู่ในตึกนี้ชั่วระยะเวลาที่มีสิทธิตามสัญญาเช่าเท่านั้น และตึกรายนี้ย่อมตกเป็นส่วนควบของเจ้าของที่ดินและตกเป็นกรรมสิทธิ์ของผู้ร้องไปในตัวตามระยะเวลาที่ตกลงกัน เมื่อจำเลยจะโอนตึกรายนี้ให้เป็นกรรมสิทธิ์ของผู้ร้องเมื่อใด ไม่จำต้องไปทำการโอนจดทะเบียนต่อพนักงานเจ้าหน้าที่ และข้อเท็จจริงฟังว่า จำเลยได้โอนตึกชั้น ๓ ให้แก่ผู้ร้องแล้ว พิพากษากลับ ให้ปล่อยทรัพย์ที่ยึดไว้ตามคำบังคับของศาลชั้นต้น ดูฉบับย่อ ฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมาย คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1124/2502 ธนาคารเกษตร จำกัด โดยนายเผด็จ จิราภรณ์ ผู้จัดการธนาคารเกษตร จำกัด สาขาตะพานหิน ผู้รับมอบอำนาจ โจทก์ นายบุญมา ฟ้ากระจ่าง จำเลย นายชื่น อุเพ็ญ ผู้ร้องขัดทรัพย์