คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1196/2473

ฟ้องทางอาชญาต้องกล่าวความให้ชัดเจน จะกล่าวในฟ้องเปนทางแพ่งไม่ได้ศาลโปริสภารับฟ้องอาชญาแล้ว ตามระเบียบต้องฟังหลักฐานโจทก์ ตัวการตัวแทน ตัวแทนเปนผู้รับเงินจะฟ้องตัวการให้ผิดทางอาชญาไม่ได้ เมื่อไม่ปรากฎว่าสมคบกันทุจจริต

โจทย์ฟ้องจำเลยเปนทางอาชญาต่อศาลโปริสภาและกล่าวความในฟ้องว่าจำเลยให้คำมั่นว่าจะใช้เงินจำนวนหนึ่งในเมื่อเงื่อนไขในอนาคตอย่างใดอย่างหนึ่งสำเร็จลง และกล่าวในฟ้องว่าเสมียนของจำเลยคนหนึ่งเปนผู้รับเงินจากโจทก์ ศาลโปริสภารับฟ้องโจทก์แล้วไม่สืบพะยานโจทก์ ตัดสินว่าคดีโจทก์ไม่มีมูลให้ยกฟ้อง ศาลอุทธรณ์ยืน ศาลฎีกาเห็นว่าตามระเบียบแล้ว เมื่อศาลโปริสภารับฟ้องโจทก์และหมายเรียกจำเลยมาแก้คดีแล้ว ย่อมฟังหลักฐานฝ่ายโจทก์ แต่ปรากฏว่าถึงแม้โจทก์จะสืบสมก็ไม่มีมูลทางอาชญา จึงไม่ย้อนสำนวนให้ศาลเดิมไต่สวนต่อไป และในฟ้องโจทก์ก็ไม่กล่าวข้อความผิดทางอาชญาให้ชัดเจนว่าจำเลยกระทำผิดมาตราใดมาตราหนึ่งตามที่อ้างไว้ เพียงแต่ให้คำมั่นว่าจะใช้เงินนั้น ไม่ก่อให้เกิดความผิดทางอาชญา ม.๓๐๔ ได้ และที่โจทก์อ้าง ม.๓๑๑ ก็ไม่กล่าวว่าจำเลยใช้กลอุบายล่อลวงโดยวิธีใดอีกประการหนึ่งโจทก์กล่าวว่าเสมียนของจำเลยรับเงินโจทก์ จะถือว่าจำเลยมีผิดตาม ม.๓๑๔ ไม่ได้ เรื่องนี้เกิดจากการพะนันเท่านั้น คดีโจทก์ไม่มูลให้ยกฟ้อง ดูฉบับย่อ ฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมาย คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1196/2473 นายประเวสน์ นายแจ้ โจทก์ นายเปสตันยี จำเลย